Buddyjskie koło życia
Przechadzając się po starej części Bhaktapur najprawdopodobniej będziemy nagabywani przez dzieci próbujące zaciągnąć turystów do jednej ze szkół malarskich, które specjalizują się w malarstwie religijnym. Będąc w Bhatkapur odwiedziłem Lama Thanka Painting School. Słowo Thanka oznacza malowidło tybetańskie i jak sama nazwa wskazuje, szkoła prowadzona jest przez emigrantów z Tybetu. Można tam za stosunkowo niewielkie pieniądze kupić malowidła przedstawiające tzw. Koło Życia. Oferowane są malowidła w mniejszych i większych rozmiarach, mniej i bardziej artystyczne. Jedną z pamiątek, które sobie przywiozłem jest malowidło tej szkoły (te które prezentuję w tym wpisie pochodzą ze zdjęć zrobionych w galerii szkoły).
Starożytne teksty podają, że pierwsze Koło Życia (Wheel of Life) znane też jako Koło Dharmy zostało namalowane w znanym miejscu odosobnienia - Bambusowym gaju - Veluvana Bihara niedaleko Rajagriha w Indiach (niektórzy podają pisownię Veluvana Vihara). Podobno według instrukcji samego Buddy, który udzielał instrukcji dotyczących jak powinno wyglądać.
Zamieszczone przeze mnie malowidło jest tylko jednym z przykładów (najlepiej je zobaczyć w powiększeniu w osobnym okienku). Kolorystyka i detale malowideł mogą być różne, ale pewne elementy są niezmienne. Pierwszym elementem rzucającym się w oczy jest duże koło trzymane przez demona utożsamianego z Panem Śmierci - Yama. Trzyma on kurczowo całe koło.
Symboliczne znaczenie ma każdy element koła. W samym jego środku znajdują się trzy zwierzęta: wąż, świnia i kogut. Każde z nich coś symbolizuje. Wąż jest symbolem gniewu, świnia symbolizuje niewiedzę, a kogut żądzę i zachłanność. Często zwierzęta te trzymają się za ogony, co oznacza że symbolizowane przez nie zło jest powiązane z innym. 
Drugie koło podzielone jest niejako na dwie sfery: jasną i ciemną. Osoby z lewej strony patrzą i dążą do wyższych sfer, a te po prawej spadają oddalając się od wyższych sfer.
Największa część koła podzielona jest na sześć równych sfer egzystencji. Górne mają obrazować bardziej szczęśliwe istoty, a dolne mniej. Każdy element ma tu swoje znaczenie. Na przykład ślepa kobieta oznacza ignorancję i niewiedzę. Wykorzystanie elementów może się różnić. Kupione przeze mnie Koło Życia jest na tyle małe, że nie zawiera tylu detali, co te które widziałem w galerii. Tak czy inaczej takie malowidła są jedną z kilku pamiątek, które warto sobie przywieźć.
